Kolorowe stoki, czarne pola lawy i para unosząca się nad gorącymi źródłami sprawiają, że Landmannalaugar wygląda jak krajobraz z innej planety. Tęczowe góry Islandii zachwycają nie tylko wyglądem, lecz także geologiczną historią, dlatego opisuję tu ich pochodzenie, najlepsze szlaki, dojazd oraz warunki, o których trzeba pamiętać przed wyprawą.
Landmannalaugar łączy niezwykłą geologię z wymagającą wyprawą w islandzkie interior
- Położenie w rezerwacie Fjallabak, około 180 km od Reykjavíku.
- Kolory gór wynikają głównie z obecności ryolitu, minerałów i procesów geotermalnych.
- Dojazd samochodem wymaga pojazdu 4x4 dopuszczonego do jazdy po drogach F.
- Sezon przejazdu zwykle trwa od końca czerwca do połowy września, ale zależy od pogody i stanu dróg.
- Najłatwiejsza trasa piesza prowadzi przez pole lawowe Laugahraun i zajmuje około 1,5-2 godzin.
Gdzie znajdują się tęczowe góry Islandii
Landmannalaugar leży w południowej części islandzkiego interioru, na terenie rezerwatu przyrody Fjallabak. Region znajduje się na wysokości około 600 m n.p.m., z dala od większych miejscowości i asfaltowych dróg. To właśnie tutaj skupiają się najbardziej charakterystyczne kolorowe zbocza, pola lawowe, wąwozy oraz obszary geotermalne.
Określenie „tęczowe góry” nie oznacza jednego pasma o regularnym kształcie. To raczej rozległy krajobraz wulkaniczny, w którym na niewielkim obszarze spotykają się góry z ryolitu, czarne skały obsydianowe, czerwone żużle i zielone połacie mchów. Najbardziej znanym szczytem jest Brennisteinsalda o wysokości 881 m, nazywana często jednym z najbardziej kolorowych wzniesień Islandii.
Drugim ważnym punktem jest Bláhnúkur, czyli „niebieski szczyt”. Ma 945 m wysokości i oferuje szeroką panoramę na Laugahraun, Brennisteinsaldę oraz doliny rezerwatu. Z mojego punktu widzenia to właśnie zestawienie niebieskawych zboczy z pomarańczowymi i żółtymi formacjami najlepiej pokazuje, dlaczego ten region tak mocno wyróżnia się na tle innych islandzkich gór.
Skąd biorą się niezwykłe kolory skał
Najważniejszą rolę odgrywa ryolit, zwany także liparytem. To jasna skała wulkaniczna powstająca z lawy bogatej w krzemionkę. W Landmannalaugar została ona dodatkowo zmieniona przez wysoką temperaturę, parę i kwaśne roztwory krążące we wnętrzu dawnego systemu wulkanicznego.
Proces ten nazywa się alteracją hydrotermalną. W prostych słowach oznacza to, że gorąca woda i gazy stopniowo zmieniały skład minerałów w skale. Efektem są pasy i plamy w odcieniach żółci, czerwieni, różu, brązu, błękitu oraz zieleni, które układają się na zboczach w nieregularne wzory.
Czerwone i pomarańczowe tony często wiążą się z utlenionymi związkami żelaza, natomiast żółte obszary mogą być związane z minerałami powstającymi w środowisku siarkowym. Czerń pochodzi przede wszystkim z lawy, popiołu i obsydianu, a zieleń może być efektem zarówno przemian skał, jak i roślinności. Nie jest to więc powierzchniowa dekoracja, lecz zapis procesów, które trwały przez tysiące lat.
Najciekawsze jest to, że kolory zmieniają się w zależności od pogody i światła. Przy niskim słońcu zbocza stają się bardziej kontrastowe, a po deszczu skały są wyraźnie ciemniejsze. Zdjęcia wykonane w południe mogą wyglądać zupełnie inaczej niż panorama oglądana rano lub wieczorem.
Jak dotrzeć do Landmannalaugar
Dojazd jest częścią przygody, ale nie należy go traktować jak zwykłej wycieczki samochodowej. Z Reykjavíku do Landmannalaugar jest około 180 km, a przejazd zajmuje zwykle 3,5-4 godziny w jedną stronę. Końcowy odcinek prowadzi drogami górskimi F, które są kamieniste, nierówne i miejscami przecinają rzeki.
Samochód 4x4
Do samodzielnego przejazdu potrzebny jest pojazd 4x4 dopuszczony przez wypożyczalnię do jazdy po drogach F. Zwykły samochód osobowy, nawet jeśli ma duży prześwit, nie jest odpowiednim wyborem. Jazda autem niedostosowanym do warunków może naruszać przepisy, unieważnić ubezpieczenie i doprowadzić do poważnej awarii.
Najczęściej wybiera się północny dojazd przez drogę 26, a później F208 lub F225. Północna trasa jest na ogół łatwiejsza niż południowy odcinek F208, który ma więcej przepraw przez rzeki i wymaga większego doświadczenia. Przed wyjazdem trzeba sprawdzić aktualny status dróg, pogodę i poziom wody. Warunki w interiorze potrafią zmienić się w ciągu kilku godzin.
Autobus lub wycieczka z przewodnikiem
Osoby, które nie chcą prowadzić po drogach F, mogą skorzystać z sezonowego autobusu turystycznego albo zorganizowanej wycieczki z Reykjavíku, Selfoss lub Helli. To rozsądna opcja dla osób bez doświadczenia w przekraczaniu rzek. Trzeba jednak pamiętać, że jednodniowy wyjazd daje zwykle tylko kilka godzin na miejscu.
Samodzielny przejazd pozwala lepiej dopasować tempo i zatrzymać się przy punktach widokowych, ale wymaga wcześniejszego przygotowania. Ja wybrałbym autobus lub wycieczkę wtedy, gdy priorytetem jest spokojne podziwianie krajobrazu, a własne 4x4 tylko wtedy, gdy kierowca naprawdę zna specyfikę islandzkich dróg górskich.
Terminy i parking w 2026 roku
Drogi do Landmannalaugar są zazwyczaj przejezdne od około 20 czerwca do połowy września. Nie jest to sztywny kalendarz. O otwarciu i zamknięciu tras decydują śnieg, roztopy, stan nawierzchni oraz poziom rzek.
W sezonie 2026 osoby przyjeżdżające prywatnym lub wynajętym samochodem między 20 czerwca a 13 września, w godzinach 9:00-16:00, powinny zarezerwować miejsce parkingowe i opłacić wymagany serwis. Przed podróżą trzeba sprawdzić bieżące zasady, ponieważ daty i warunki mogą być aktualizowane przez zarządców terenu.
Najciekawsze szlaki wśród kolorowych gór
Landmannalaugar nie wymaga od razu wielodniowego trekkingu. W pobliżu schroniska zaczyna się kilka tras o różnej długości, dzięki czemu można dopasować plan do pogody, kondycji i czasu przeznaczonego na wizytę.
| Trasa | Dystans | Czas | Dla kogo |
|---|---|---|---|
| Laugahraun | około 5 km | 1,5-2 godziny | dla większości odwiedzających |
| Brennisteinsalda | około 7 km | około 3,5 godziny | dla osób z podstawową kondycją |
| Bláhnúkur | około 4 km | około 3 godziny | dla osób przygotowanych na strome podejście |
| Ljótipollur | około 13 km | 5-6 godzin | dla piechurów planujących dłuższy dzień |
| Skallahringur | około 15 km | 6-8 godzin | dla doświadczonych turystów |
Spacer przez Laugahraun
To najlepszy wybór na pierwszy kontakt z regionem. Szlak prowadzi przez czarne pole lawowe, w pobliżu kolorowych zboczy i szczelin wypełnionych parą. Trasa nie jest bardzo długa, ale kamieniste podłoże wymaga solidnych butów.
Jeśli pogoda dopisuje, można połączyć pętlę Laugahraun z podejściem pod Brennisteinsaldę. Zyskuje się wtedy znacznie lepsze widoki, choć pojawia się dodatkowa różnica wysokości i bardziej strome fragmenty.
Wejście na Brennisteinsaldę
Brennisteinsalda jest dobrym kompromisem między krótkim spacerem a prawdziwą górską trasą. Podejście ma około 300 m przewyższenia, a ze zboczy widać kilka różnych typów krajobrazu geologicznego. To miejsce szczególnie dobrze pokazuje, że barwy nie występują w jednym pasie, lecz tworzą skomplikowaną mozaikę.
Bláhnúkur dla lepszej panoramy
Bláhnúkur jest krótszy w kilometrach, ale bardziej wymagający technicznie. Szlak bywa stromy, a luźne kamienie mogą utrudniać zejście. W zamian otrzymuje się jedną z najlepszych panoram Landmannalaugar, dlatego przy stabilnej pogodzie uważam tę trasę za najbardziej satysfakcjonującą.
Przy niskich chmurach sytuacja wygląda inaczej. Widoczność szybko spada, a kolorowe zbocza tracą swój największy atut. W takim dniu bezpieczniej zostać na niższej pętli Laugahraun niż ryzykować wejście na szczyt tylko po to, by odhaczyć punkt z mapy.
Jak przygotować się do wyprawy
Islandzka pogoda w górach potrafi zmienić się bardzo szybko, nawet latem. W plecaku powinny znaleźć się wodoodporna kurtka, ciepła warstwa, czapka, rękawiczki i zapas jedzenia. Przydadzą się także kijki trekkingowe, szczególnie na luźnym podłożu i podczas zejścia z Bláhnúkura.
Nie należy sugerować się wyłącznie temperaturą w Reykjavíku. W Landmannalaugar silny wiatr może znacznie obniżyć odczuwalną temperaturę, a mgła ograniczyć widoczność w kilka minut. Przed dłuższą trasą sprawdzam prognozę dla interioru, komunikaty o zamknięciu szlaków i przewidywany czas powrotu.
Rzeki, gorące źródła i bezpieczeństwo
Na niektórych trasach występują brody, czyli miejsca, w których szlak przecina rzekę. Poziom wody może wzrosnąć po deszczu lub w ciągu dnia wraz z topnieniem śniegu. Jeśli przeprawa wygląda niebezpiecznie, lepiej zawrócić albo skorzystać z oznaczonego mostu, niż próbować przejścia na siłę.
W pobliżu gorących źródeł trzeba trzymać się wyznaczonych ścieżek. Cienka skorupa ziemi może przykrywać bardzo gorące błoto lub wodę. Naturalna kąpiel jest popularną atrakcją Landmannalaugar, ale nie wolno używać mydła, szamponu ani niszczyć brzegów kąpieliska.
Przeczytaj również: Atlas - Przewodnik po Afryce Północnej. Planuj podróż!
Ochrona delikatnego krajobrazu
Rezerwat powstawał bardzo długo, a roślinność regeneruje się tu wyjątkowo wolno. Należy chodzić po oznakowanych szlakach, nie zbaczać na mech i nie przenosić skał. Jazda poza wyznaczoną drogą jest zabroniona, nawet jeśli teren wydaje się pusty i łatwy do przejechania.
Warto zabrać worek na własne odpady i ograniczyć liczbę jednorazowych opakowań. To drobna rzecz, ale przy dużej liczbie odwiedzających robi realną różnicę dla miejsca, które przyciąga ludzi właśnie dzięki surowej, niemal nietkniętej przyrodzie.
Jak najlepiej zaplanować jeden dzień
Przy jednodniowej wizycie najlepiej przyjechać możliwie wcześnie. Po dotarciu na miejsce można przejść pętlę Laugahraun, podejść w stronę Brennisteinsaldy, odpocząć przy schronisku i zostawić czas na kąpiel w ciepłej rzece, jeśli warunki oraz oznaczenia na to pozwalają.
Nie próbowałbym łączyć w jeden dzień wszystkich szlaków. Landmannalaugar ogląda się najlepiej bez pośpiechu, z przerwami na zmianę pogody i fotografie. Dla osób planujących dłuższy pobyt dobrym pomysłem jest nocleg na miejscu i wykorzystanie kolejnego dnia na Bláhnúkur, Ljótipollur albo fragment słynnego szlaku Laugavegur.
To miejsce wynagradza przygotowanie, ale szybko pokazuje też granice lekkomyślności. Właściwy samochód, sprawdzona droga, ciepła odzież i respekt dla gorącej ziemi wystarczą, aby spotkanie z kolorowymi górami stało się jedną z najbardziej pamiętnych części podróży po Islandii.
